Diagnoza zespołu suchego oka

Stabilny film łzowy i właściwe nawilżenie powierzchni oka to dwa niezbędne warunki odpowiedniego odżywienia i ochrony narządu wzroku. Zaczerwienienie, swędzenie lub pieczenie oczu mogą świadczyć o niekorzystnych zmianach w strukturze filmu łzowego. Pojawienie się tego typu objawów jest wskazaniem do wizyty u lekarza okulisty. Lekarz wykona niezbędne badania, by potwierdzić lub wykluczyć zespół suchego oka.

 

Okulista ma do dyspozycji wiele różnych metod i badań, dzięki którym może określić poziom nawilżenia oka. W pierwszej kolejności może wykonać proste badanie oczu przy użyciu lampy szczelinowej. Urządzenie to pozwala uzyskać obraz oka w powiększeniu. Lekarz wstępnie ocenia stan zdrowia badanego oka. Dowiedz się więcej o innych badaniach okulistycznych, między innymi pomiarze czasu przerwania filmu łzowego, teście Schirmera i wybarwianiu powierzchni oka.

Okulista diagnozuje zespół suchego oka przy pomocy specjalnej lampy szczelinowej.
Okulista diagnozuje zespół suchego oka przy pomocy specjalnej lampy szczelinowej.

Krótszy czas przerwania filmu łzowego w zespole suchego oka

Niewystarczające nawilżenie oka stanowi czynnik ryzyka niestabilności filmu łzowego, który szybko ulega uszkodzeniu i odsłania wrażliwą rogówkę. Proces ten można wykryć w badaniu, które można włączyć do diagnostyki zespołu suchego oka. W tym celu okulista wybarwia ciecz łzową barwnikiem fluorescencyjnym (zwykle fluoresceiną). Na czas badania pacjent powstrzymuje mruganie i nie zamyka oczu. Przy pomocy lampy szczelinowej lekarz obserwuje powierzchnię oka w kierunku uszkodzeń i ubytków filmu łzowego. Badanie polega na pomiarze czasu do pojawienia się pierwszych ubytków. Jeżeli czas przerwania jest krótszy niż dziesięć sekund, prawdopodobne jest występowanie niedoborów w tłuszczowej składowej łez.

Ocena wydzielania wodnej składowej łez za pomocą testu Schirmera

Test Schirmera to istotna procedura diagnostyczna zespołu suchego oka, w którym można określić objętość produkowanej cieczy łzowej. Lekarz na dolnej powiece umieszcza specjalne niewielkie paski bibuły. Podczas badania pacjent ma zamknięte oczy. Przed badaniem można zastosować miejscowe znieczulenie, aby zmniejszyć podrażnienie powierzchni oka. Pasek bibuły przez pięć minut wchłania ciecz łzową. Po upływie tego czasu pasek powinien być zwilżony, a więc odbarwiony, na długości co najmniej jednego centymetra. Jeżeli powierzchnia zwilżenia jest mniejsza niż jeden centymetr, wskazuje to nad deficyt wodnej składowej łez.

Barwienie martwych komórek w diagnostyce zespołu suchego oka

Na powierzchni oka zawsze znajduje się pewna ilość martwych komórek. Ich ilość zwiększa się, jeżeli film łzowy ulega przerwaniu. Do wybarwienia martwych komórek nabłonka stosuje się róż bengalski lub zieleń lizaminową, która uwidacznia martwe komórki nabłonka rogówki lub spojówki. Zdrowe komórki nie wybarwiają się. Jeżeli badanie wykaże, że na powierzchni oka znajduje się nadmierna ilość martwych komórek, jest to objaw zaburzeń nawilżenia oka.

Zmiany w spojówce wskazujące na nadmierne tarcie

W wyniku przerwania filmu łzowego spojówka jest narażona na podrażnienia, które mogą prowadzić do powstania fałd spojówkowych równoległych do brzegu powieki (LIPCOF). Wielkość fałd spojówkowych może świadczyć o nasileniu zespołu suchego oka. W zdrowych oczach nigdy nie tworzą się trwałe fałdy spojówkowe, a jedna lub kilka fałd spojówkowych może wskazywać na występowanie zespołu suchego oka. Lekarz może zbadać oko lampą szczelinową, aby uzyskać więcej ważnych informacji o obrazie oka, na podstawie których może postawić prawidłową diagnozę.

Lekarz okulista może posłużyć się różnymi technikami badań, by zdiagnozować nieprawidłowe nawilżenie powierzchni oka i zalecić odpowiednie leczenie, takie jak stosowanie nawilżających kropel lub maści do oczu.